Równowaga kwasowo-zasadowa

Równowaga kwasowo-zasadowa to stan, w którym zachowany jest swoisty stosunek kationów i anionów w płynach ustrojowych, warunkujący odpowiednie pH i prawidłowy przebieg procesów życiowych.

Optymalny zakres pH dla większości procesów przemiany materii wynosi 7,35-7,45 co wskazuje na niewielki nadmiar jonów zasadowych.

Za utrzymanie pH krwi na stałym poziomie odpowiadają mechanizmy regulacyjne tj.bufory krwi i tkanek, wydalenie nadmiaru CO₂ przez płuca oraz wydalanie kwasów lub zasad przez nerki i wytwarzanie amoniaku.

Utrzymanie równowagi kwasowo- zasadowej zależy przede wszystkim od właściwości buforowych krwi na które wpływa obecność:

  • buforu wodorowęglanowego [HCO¯₃]/[H₂CO₃]
  • buforu fosforanowego [HPO²¯]/[H₂PO¯₄]
  • białek osocza, których cząsteczki wiążą zarówno kwasy, jak i zasady
  • krwinek czerwonych

Nerki a pH krwi

Równowaga kwasowo-zasadowa jest jednym z podstawowych warunków prawidłowego funkcjonowania organizmu. Nerki odpowiadają za resorpcję zwrotną wodorowęglanów, przesączonych w kłębuszkach nerkowych, dzięki czemu następuje regeneracja tych anionów buforowych we krwi. Jeśli buforowanie i kompensacja oddechowa nie są wystarczające do utrzymania równowagi kwasowo-zasadowej to:

  • pH krwi spada poniżej 7,35 dochodzi do kwasicy
  • z moczem wydalane jest więcej jonów wodorowych

Kiedy nie wystarczają te dwa mechanizmy zostaje wytworzona glutamina i amoniak, z których wraz z jonami wodorowymi tworzą się sole amonowe wydalane przez nerki.

Kwasica

Do powstawania kwasicy może przyczyniać się niewłaściwa dieta, stres, niektóre choroby (m.in. otyłość, cukrzyca, choroby nerek, wątroby), nadużywanie alkoholu, palenie tytoniu, zbyt mała lub zbyt duża aktywność fizyczna.

Objawy:

  • bezsenność
  • migreny
  • wahania nastroju
  • trudności z połykaniem
  • zapalnie śluzówek jamy ustnej

Zaburzenia w równowadze kwasowo-zasadowej zmieniają także powinowactwo niektórych leków do białek.

Produkty zasadotwórcze

Najbardziej kwasotwórczymi produktami są: mięso i jego przetwory, produkty zbożowe, jaja, cukier, słodycze, sól, kawa, czarna herbata, ryby, groch, soja, alkohol, sztuczne środki słodzące, borówki, żurawina, sery (podpuszczkowe, topione), słodzone jogurty, budynie, keczup, dżemy.

Skutki uboczne kwasicy:

  • wzmożona glukoneogeneza i katabolizm białek
  • zmniejszenie zużycia glukozy przez tkankę mózgową
  • zmniejszenia kurczliwości mięśnia sercowego
  • pH poniżej 6,8 powoduje denaturację białek
  • wzrasta wydalanie Na, Mg i Ca z moczem

Zasadowica

Gdy pH krwi podnosi się powyżej 7,45 dochodzi do zasadowicy a z moczem wydalane są jony wodorowęglanowe.

Do powstania zasadowicy może dojść gdy występują częste biegunki, wymioty, u osób niedożywionych, osób z zaburzeniami lipidowymi, hormonalnymi, podczas przyjmowania leków o charakterze alkalizującym.

Objawy:

  • napady senności
  • astma
  • hipotermia
  • bolesność mięśni

Skutki uboczne zasadowicy:

  • zwolnienie przemian cyklu kwasu cytrynowego
  • aktywacja glikolizy beztlenowej

Najbardziej zasadotwórczymi produktami są: warzywa np:.cytryny, pomidory, buraki, szpinak, szczaw, owoce np:.jabłka, śliwki, winogrona, mleko i jego przetwory, niektóre strączkowe np:. fasola.

Reasumując:

Długotrwałe zakwaszenie organizmu spowodowane m.in. nieprawidłową dietę może zwiększyć ryzyko wystąpienia chorób w tym : kamicy nerkowej, cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, miażdżycy, nowotworów, chorób układu pokarmowego, dny moczanowej, osteoporozy, chorób reumatycznych.

Contact Us

We're not around right now. But you can send us an email and we'll get back to you, asap.

Start typing and press Enter to search